Bãi cá nhân tạo là thế nào?

Có lần, trong quá trình điều tra vùng biển duyên hải Rơnaia, một số nhà khoa học Italia phát hiện rằng những chiếc ô tô hỏng bị ném xuống biển có thể thu hút rất nhiều vi sinh vật biển, sinh vật phù du và các loại tảo, từ đó kéo theo nhiều cá và sinh vật biển khác đến cư trú. Phát hiện này khiến họ rất chú ý. Họ thả hơn 1.000 chiếc ô tô hỏng xuống biển để làm thí nghiệm. Kết quả cho thấy, qua thời gian, những ô tô hỏng ấy tạo nên một môi trường thu hút nhiều loài cá đến kiếm ăn và ẩn nấp. Điều đó gợi cho họ một suy nghĩ: nếu ô tô hỏng có thể trở thành “ngôi nhà chung” của cá, thì liệu con người có thể dùng những vật thể khác để hấp dẫn các loài cá đến sinh sống hay không?

Nhiều thí nghiệm sau đó chứng minh cách làm này rất có tác dụng. Người ta gọi loại bãi chăn nuôi nhân tạo ấy là “bãi cá nhân tạo”.

Vì sao bãi cá nhân tạo có thể thu hút cá và các sinh vật khác đến sinh sống? Hiện nay vẫn có những cách nhìn nhận và giải thích khác nhau. Có người cho rằng bãi cá nhân tạo giống như các vật thể nhô lên dưới đáy biển. Xung quanh những vật thể này có thể hình thành dòng nước bốc từ dưới lên, kéo theo các chất dinh dưỡng phong phú lắng ở đáy biển đi lên, làm sinh vật phù du sinh sôi mạnh, cung cấp nguồn thức ăn dồi dào cho cá. Khi sinh vật phù du tăng lên, cá và các sinh vật khác có nhiều thức ăn hơn, nên chúng bị thu hút tập trung lại. Cũng có người cho rằng bãi cá nhân tạo hấp dẫn cá vì nó tạo ra những vùng bóng tối mà cá ưa thích. Các hang hốc trong bãi cá cũng tạo thành không gian trú ẩn, hoặc giúp một số loài cá cọ thân vào đó. Dù cách giải thích chưa thống nhất, có một điều chắc chắn: đây là biện pháp thu hút cá có hiệu quả.

Nước Mỹ từng thả nhiều ô tô hỏng xuống vịnh Imôna ở quần đảo Hawai để tạo bãi cá. Kết quả điều tra cho thấy sau khi có bãi cá nhân tạo, lượng cá phân bố ven biển bình quân trên 1 m2 từ 16 kg tăng lên 700 kg, gấp 43 lần so với trước đó. Ở Nhật Bản, từ những năm 60, người ta đã xây dựng nhiều bãi cá nhân tạo; đến những năm 80, sản lượng hải sản bình quân hằng năm tăng từ 20 vạn tấn lên 70 vạn tấn. Ngày nay, kỹ thuật bãi cá nhân tạo được nhiều nước trên thế giới áp dụng. Ở Mỹ, hơn 1.200 bãi đã được xây dựng ven bờ, hầu như bang ven biển nào cũng có. Nhật Bản từ năm 1976 - 1981 xây dựng 3.086 bãi cá nhân tạo với diện tích khoảng 680 km2; từ 1982 - 1987 tiếp tục xây dựng và mở rộng diện tích gấp đôi. Nga, Pháp, Ôxtrâylia, Hàn Quốc, Inđônêxia và Philippin cũng đang xây dựng bãi cá nhân tạo. Trung Quốc đã xây dựng 28 bãi cá, thả xuống biển 28.700 vật liệu các loại, trong đó có 49 chiếc tàu biển hỏng. Tháng 4 năm 1998, Hồng Kông xây dựng một đặc khu gồm một tàu biển dài 33,4 m, rộng 7,5 m, cao 7 m; kế hoạch trong ba năm tiếp theo sẽ xây thêm 20 bãi cá nhân tạo. Bãi cá nhân tạo đã biến những khu vực có sản lượng cá thấp thành ngư trường tốt, giữ vai trò quan trọng trong sản xuất thủy sản.