Có phải các chất hoà tan trong nước nóng nhiều hơn trong nước lạnh?

Cho một viên kẹo vào miệng, trong chốc lát ta sẽ cảm thấy vị ngọt, còn nếu cho một viên đá vào miệng thì đến suốt cả ngày cũng không cảm thấy gì. Lý do hết sức đơn giản: đường tan trong nước còn viên đá thì gần như không hòa tan trong nước.

Nói chính xác hơn thì trên thế giới không có chất gì hòan toàn không tan trong nước, chỉ có độ hòa tan của chúng trong nước nhiều hoặc ít. Hãy lấy bạc làm ví dụ, nếu đựng nước trong một cái bát bằng bạc thì lượng bạc hòa tan vào nước sẽ có tỉ lệ khoảng 1 phần tỉ. Với lượng bạc nhỏ như vậy thì ngay đến việc phân tích, phát hiện được cũng khá khó, nhưng cũng đủ để diệt các loại vi khuẩn sống trong nước.

Nói chung mọi chất rắn đều ít nhiều hòa tan trong nước, độ hòa tan của các chất tăng theo nhiệt độ; nhiệt độ càng tăng thì độ hòa tan càng lớn và tốc độ hòa tan càng nhanh. Các chất như đường, kali nitrat là những chất có tính chất như vậy. Với kali nitrat, ở 0°C, 100g hòa tan 13,3g kali nitrat; ở 100°C, độ hòa tan của kali nitrat là 247g, tăng khoảng 18,6 lần. Như vậy muối kali nitrat có độ hòa tan tăng rất nhanh theo nhiệt độ.

Cũng có những chất mà độ hòa tan tăng không nhiều lắm theo sự tăng nhiệt độ: Ví dụ muối ăn ở 20°C có độ hòa tan là 36g trong 100g nước, khi tăng nhiệt độ đến 100°C độ hòa tan chỉ là 39,1g, nghĩa là chỉ tăng 3,1g.

Đến đây chắc các bạn cũng đã rõ là: khi tăng nhiệt độ chỉ làm tăng tốc độ hòa tan mà không ảnh hưởng lớn lắm đến độ hòa tan. Thực tế trong các nhà máy, người ta thường dùng phương pháp khuấy trộn để tăng độ tiếp xúc của muối ăn với nước để tăng tốc độ hòa tan.

Thậm chí cũng có những chất khi tăng nhiệt độ, độ hòa tan không tăng mà còn giảm. Ví dụ với thạch cao độ hòa tan trong nước sôi nhỏ hơn trong nước lạnh.

Với các chất khí thì khi tăng nhiệt độ, độ hòa tan lại giảm, độ hòa tan các chất khí tăng theo áp suất. Độ hòa tan các chất khí phụ thuộc bản chất chất khí. Ví dụ ở áp suất thường và nhiệt độ 10°C, 100g nước hòa tan 0,000174g khí hydro, thế nhưng lại hòa tan đến 68,4g khí amoniac. Có điều đáng chú ý là ở điều kiện nhiệt độ sôi, độ hòa tan các chất khí đều bằng không.