Tiết kiệm nguồn nước như thế nào?
Hiện nay trên thế giới có hơn 100 quốc gia thiếu nước. Thiếu nước không những cản trở nghiêm trọng đến sự phát triển kinh tế mà còn đe dọa đời sống, sức khỏe và tính mạng của nhân dân. Nguy cơ thiếu nước ngày càng tăng lên khiến cho mọi người nhận ra rằng: nước không phải là dùng không hết mà có thể bị dùng hết. Chúng ta không thể tiếp tục lãng phí nước ngọt mà phải quản lý, sử dụng tốt nguồn tài nguyên quý báu có hạn này.
Cuộc sống, nghiên cứu khoa học và sản xuất công, nông nghiệp của con người đều cần đến nước, do đó từng khâu một đều phải thực hiện tiết kiệm nước.
Nước dùng trong nông nghiệp nhiều nhất, chiếm trên 70% lượng nước dùng cho sản xuất và đời sống. Phương thức tưới nông nghiệp truyền thống là dẫn một lượng lớn nước vào ruộng. Phương thức tưới này để cho nước chảy tràn lan, kết quả không những hơn một nửa số nước chảy mất mà còn có thể gây nên mặn hóa hoặc kiềm hóa đất đai. Ngày nay người ta đã phát hiện nhiều kỹ thuật tưới nước mới mẻ, ví dụ tưới phun, tưới nhỏ giọt và tưới thấm. Kỹ thuật tưới phun là dùng thiết bị phun có trục ống và vòi phun ra những tia nước li ti để tưới cho cây. Hiệu suất sử dụng nước của phương pháp này đạt 70%. Kỹ thuật tưới nhỏ giọt tiên tiến hơn, tức là chôn đầu vòi nước xuống dưới bộ rễ của cây. Nước chảy ra từng giọt thấm vào đất, trực tiếp nuôi cây. Tiến bộ này giảm được tổn thất nước bốc hơi, khiến cho hiệu suất sử dụng nước đạt đến 90%. Nhiều nước đang ra sức mở rộng kỹ thuật mới này. Ví dụ thành công nhất là Israel. Israel là nước có sa mạc nhiều, lượng mưa ít, không có sông suối nên nguồn nước thiếu nghiêm trọng. Điều đó khiến quốc gia này đã nghiên cứu ra kỹ thuật tưới tiết kiệm nước tiên tiến và đã đạt được thành công rất lớn.
Hiệu suất sử dụng nước trong nông nghiệp của các nước trên thế giới chỉ cần được nâng lên 10% thì số nước tiết kiệm được có thể đáp ứng được nhu cầu nước sinh hoạt cho nhân dân trên toàn thế giới.
Tổng lượng nước dùng cho công nghiệp trên thế giới chiếm 22%, vì vậy tiềm lực tiết kiệm nước là rất lớn. Tiết kiệm nước công nghiệp chủ yếu là trong quá trình sản xuất, thông qua kỹ thuật xử lý, nước được dùng nhiều lần, sử dụng tuần hoàn. Một số nước phát triển rất coi trọng việc tái sử dụng nước. Hệ số tái sử dụng nước trong công nghiệp của Nhật Bản năm 1982 đạt đến 74%, còn ở Trung Quốc chỉ mới đạt 45%. Ở Trung Quốc, hàng năm có 7 tỷ m³ nước làm mát công nghiệp chưa được sử dụng tuần hoàn thì đã thải mất.
Lượng nước dùng trên đơn vị sản phẩm của Trung Quốc còn cách xa so với nước ngoài. Các nhà máy gang thép lớn ở Hoa Bắc, nếu sản xuất một tấn thép cần đến 25-56 m³ nước, trong khi đó ở Mỹ hoặc các nước tiên tiến nếu sản xuất một tấn thép chỉ cần 5,5 m³ nước hoặc ít hơn. Hiệu suất sử dụng nước của Trung Quốc còn cách xa các nước tiên tiến, vì vậy tiềm lực tiết kiệm rất lớn, chúng ta phải cố gắng dùng kỹ thuật tiên tiến để tiết kiệm nước, nâng cao hiệu suất sử dụng.
Tiềm lực tiết kiệm nước sinh hoạt cũng không nhỏ. Người ta tính rằng nếu để 1 tia nước bằng que diêm từ vòi nước chảy ra thì một ngày đêm đã lãng phí 432 lýt nước. Những thùng chứa nước theo kiểu cũ của Trung Quốc kết cấu không hợp lý, nên bình quân mỗi năm mỗi bộ thùng làm rò rỉ 110 tấn nước. Cả Trung Quốc số thùng cũ có khoảng 20 triệu đôi, số nước rò rỉ ước khoảng 1,76 tỷ tấn. Nếu dùng thiết bị tiết kiệm nước thì có thể giảm lượng nước sinh hoạt. Những nghiên cứu gần đây đã đưa ra những thiết bị vệ sinh dạng tiết kiệm nước, có thể tiết kiệm khoảng 30% lượng nước dùng cho gia đình.
Dùng kỹ thuật mới để tiết kiệm nước đương nhiên rất quan trọng, nhưng vấn đề then chốt là phải nâng cao ý thức tiết kiệm của con người. Từ xưa đến nay, người ta thường dùng câu nói ““tiêu tiền như nước”” để chỉ những người phóng tay tiêu tiền. Điều đó chứng tỏ trong suy nghĩ của chúng ta nước không có giá trị. Nhưng ngày nay nguy cơ toàn cầu thiếu nước đang là vấn đề cấp bách, trong tương lai có thể nhiều quốc gia vì thiếu nước mà dẫn đến chiến tranh. Vì vậy, mỗi người chúng ta phải ý thức được rằng nước là nguồn tài nguyên vô cùng quý báu, nên quý giá nước và tiết kiệm nước một cách tự giác.
Từ khóa: Nguồn nước; Nước dùng trong nông nghiệp; Nước dùng trong công nghiệp; Kỹ thuật tưới tiêu; Hiệu suất sử dụng nước; Tiết kiệm nước.
