Vì sao khi máy bay cất cánh hoặc hạ cánh, thính lực của hành khách biến đổi?

Những người từng đi máy bay thường có cảm giác này: khi máy bay cất cánh hoặc hạ cánh, lỗ tai như bị vật gì nút chặt, âm thanh chung quanh trở nên yếu hơn, nghe không rõ, đồng thời tai cảm thấy tức bí, có lúc còn đau. Nhưng sau khi máy bay hạ cánh, cảm giác khó chịu này nhanh chóng mất đi, thính lực trở lại bình thường. Vì sao lại có hiện tượng kỳ lạ đó?
Trước hết, hãy xét đến cấu tạo của tai. Trong lỗ tai có ống tai và vành tai, là những tổ chức của tai ngoài, có chức năng tập trung âm thanh và truyền đến màng nhĩ. Màng nhĩ là khởi điểm của tai giữa, gồm buồng nhĩ, xương búa, các cơ của tai giữa và ống nhĩ. Âm thanh do tai ngoài tập trung sẽ làm rung màng nhĩ, thông qua xương búa truyền đến tai trong. Trong tai trong có một kết cấu giống ống tù và sừng trâu, chứa rất nhiều tế bào cảm thụ âm thanh, có thể chuyển những chấn động âm thanh thành các tín hiệu mà thần kinh thính giác hiểu được. Những tín hiệu này được trung khu thính giác của vỏ não tiếp nhận, nhờ đó ta nghe được âm thanh.
Trong hệ thống thính giác của người, màng nhĩ là một kết cấu quan trọng, giống như màng rung trong máy điện thoại. Phía trong màng nhĩ là buồng nhĩ. Trong điều kiện bình thường, áp lực phía ngoài buồng nhĩ thay đổi theo áp suất không khí bên ngoài. Khi máy bay lên cao hoặc hạ thấp, áp lực không khí thay đổi nhanh; nhưng áp lực trong buồng nhĩ không kịp điều chỉnh, dẫn đến sự chênh lệch áp lực giữa hai bên màng nhĩ. Khi áp lực bên ngoài khác với áp lực trong buồng nhĩ, màng nhĩ bị ép lệch, khiến chúng ta có cảm giác tai bị bịt lại và nghe không rõ.
Vì vậy, khi máy bay cất cánh hoặc hạ cánh, nhân viên hàng không thường nhắc hành khách nhai kẹo hoặc há miệng để áp lực trong buồng nhĩ cân bằng với áp lực bên ngoài màng nhĩ.