Chỉ số IQ không phải là thước đo trí thông minh

Nhiều thiên tài toán học có thể nhanh chóng tìm ra mối liên hệ logic giữa những dãy số dài dằng dặc chỉ trong vài giây, nhưng lại loay hoay hàng giờ trước một chiếc vòi nước đã vặn chặt mà vẫn rò rỉ.

Họ cũng có thể không cảm nhận được ý nghĩa thực sự của một câu thơ, thậm chí không tìm được lời nào để an ủi một người bạn trong cơn hoạn nạn. Dù vậy, họ vẫn là những thiên tài với trí thông minh khác thường.

Vì thế, trí thông minh là một khái niệm vô cùng phức tạp, không thể chỉ được kiểm chứng bằng vài bộ câu hỏi trắc nghiệm. Trên thực tế, các bài kiểm tra IQ chủ yếu đánh giá khả năng tư duy logic và óc phân tích của mỗi người, chứ không thể phản ánh đầy đủ toàn bộ mức độ thông minh của người đó.

Mỗi con người là một thực thể kết hợp nhiều dạng biểu hiện khác nhau của trí thông minh, và ở từng cá nhân, mặt này có thể nổi trội hơn mặt khác. Nói cách khác, trí thông minh của con người không chỉ là năng lực tư duy logic, mà còn có thể là khả năng thể hiện những động tác điêu luyện của một vũ công, khả năng diễn đạt ngôn ngữ xuất thần của một nhà văn, nhà thơ, hay khả năng thấu hiểu tâm tư, nỗi lòng của người khác. Tương tự, một nhạc công điêu luyện cũng rất thông minh trong cảm thụ âm nhạc, còn một nhà hàng hải lại có trí thông minh tuyệt vời trong việc xác định phương hướng. Cũng giống như cơ bắp, trí óc cần được nuôi dưỡng và rèn luyện thường xuyên để hoạt động hiệu quả hơn. Tuy nhiên, rèn luyện trí thông minh không có nghĩa là cố ghi nhớ hàng loạt dãy số hay ký tự phức tạp như danh bạ điện thoại hoặc biển số xe qua lại trên đường. Việc ấy có thể đơn giản là đọc một cuốn sách, chơi một ván cờ, hoặc tham gia một hoạt động chân tay đòi hỏi óc quan sát. Tốt hơn nữa, hãy thử học một điều hoàn toàn mới mẻ, chẳng hạn tập một môn thể thao, học ngoại ngữ, học vẽ hoặc chơi cờ. Những thử thách mới như vậy sẽ giúp não bộ tạo thêm các mối liên kết giữa những nơron và tránh tình trạng xơ cứng.