Vì sao tập dưỡng sinh được mọi người hoan nghênh?
Trong các loại vận động để tăng cường sức khỏe, các hoạt động “dưỡng sinh”, điều hòa, được mọi người đặc biệt hoan nghênh. Trong tiếng nhạc nhẹ nhàng du dương, động tác đều đặn, tiết tấu mạnh mẽ, tập theo nhịp tay, cường độ tăng dần. Thể thao “dưỡng sinh” không cần kỹ xảo khó và đòi hỏi sức lực, hầu như không bị hạn chế về sân bãi đặc biệt phù hợp với nhiều người. Nhưng tại sao gọi là tập ““dưỡng sinh”” hay “thể thao “dưỡng sinh””.
Người ta sống cần có năng lượng. Có ba loại chất dinh dưỡng cung cấp năng lượng cho cơ thể người: Đường, chất béo và protein. Có thể xem xét các chất dinh dưỡng như là “nhiên liệu” cho cơ thể. Trong cơ thể các chất dinh dưỡng trải qua nhiều phản ứng sinh hóa học phức tạp để sản xuất năng lượng. Chúng ta biết rằng sự cháy cần oxy, chất dinh dưỡng trong cơ thể người muốn giải phóng được năng lượng cũng cần có tác dụng của oxy.
Trong cơ thể người có dự trữ các loại “nhiên liệu”. Người ta ăn uống theo thời gian nhất định trong ngày nhưng phải không ngừng hít thở oxy. Nói chung khi học tập, chạy bộ nhẹ, lao động nhẹ thì việc cung cấp oxy thông thường là đủ. Lúc bấy giờ các chất dinh dưỡng như glucose sẽ xảy ra quá trình chuyển hóa, 1 g đường glucose sẽ sinh ra khoảng 16 kcal. Sản phẩm sinh ra từ quá trình chuyển hóa là carbon đioxyt và nước. Tương tự như vậy trong thể thao dưỡng sinh, sự tiêu tốn oxy cho cơ thể tuy có lớn hơn bình thường nhưng vẫn giữ mức độ quá trình chuyển hóa đủ oxy.
Khi cơ thể tiến hành các vận động mạnh, năng lượng cần thiết đương nhiên sẽ đòi hỏi lớn hơn nhiều. Bấy giờ rõ ràng là lượng oxy sẽ không được cung cấp đủ và xuất hiện quá trình chuyển hóa không oxy. Quá trình chuyển hóa thiếu oxy là loại chuyển hóa có thể sản ra nhanh năng lượng hình thành trạng thái bùng phát sức lực (như khi chạy 100 m). Khi tiến hành luyện tập với trạng thái không oxy có tác dụng khai thác tiềm năng cơ thể người, nâng cao thành tích thi đấu thể dục, thể thao. Nhưng sự chuyển hóa không oxy cung cấp năng lượng nhanh sẽ làm giảm hiệu suất sử dụng “nhiên liệu”. Bấy giờ 1 g glucose chỉ sinh ra chưa đến 1,5 kcal, còn sản phẩm của quá trình chuyển hóa là axit lactic. Khi chúng ta tiến hành các vận động quá mạnh thường cảm thấy cơ bắp bị đau, mỏi là do trong cơ bắp bấy giờ tích lũy nhiều axit lactic gây nên.
Bây giờ chúng ta có thể giải thích hàm ý “luyện tập “dưỡng sinh””. Đây là loại vận động trong thể dục thể thao có cường độ hài hòa với chức năng của tim phổi và sức cơ bắp, cường độ vận động tăng dần từng bước, nhờ đó bảo đảm được chế độ chuyển hóa có oxy, tránh được sự lãng phí “nhiên liệu” của cơ thể. Nếu sau khi luyện tập “dưỡng sinh” cảm thấy cơ bắp bị đau, mỏi, chứng tỏ rằng đã vận động vượt quá mức độ chuyển hóa có oxy và cần phải điều chỉnh, giảm bớt cường độ.
