Trà đạo của Nhật Bản đã bắt nguồn và phát triển như thế nào?

Người Nhật Bản rất thích uống trà. Họ không chỉ chú trọng đến hoàn cảnh thích hợp để uống trà, mà còn quan tâm đến cách pha trà và mời trà. Thông qua việc uống trà, con người đạt tới cảm giác thanh tịnh và thư giãn. Đó chính là trà đạo của Nhật Bản.

Thật ra, tập quán uống trà của người Nhật Bản bắt nguồn từ Trung Quốc. Trà đạo được du nhập vào Nhật Bản bởi các học sinh và nhà sư từng đến Trung Quốc lưu học trong hơn một nghìn năm.

Năm 1191 sau Công nguyên, một hòa thượng Nhật Bản tên là Vinh Tây kết thúc thời kỳ lưu học tại triều đình nhà Đường và trở về Nhật Bản, mang theo rất nhiều hạt chè. Sau khi về quê hương, ông tích cực khuyến khích việc trồng chè, đồng thời viết một cuốn sách nhan đề “Ngật trà dưỡng sinh ký”, tuyên truyền tác dụng tốt đẹp của nước trà như làm tinh thần phấn chấn, sáng mắt và giúp ăn ngon miệng. Về sau, việc uống trà dần dần lan rộng từ tầng lớp quý tộc xuống tới đại chúng bình dân. Một vị cao tăng của Thiền Tông là Thôn Điền Chu Quang là người đầu tiên đưa ra phương pháp pha trà của Thiền Tông.

Sau khi Thôn Điền qua đời, thương nhân tham thiền Vũ Dạ Trị Âu cũng dốc sức khai quật các đồ gốm Tín Lạc, tức những dụng cụ pha trà mộc mạc mang vẻ đẹp thuần phác của Nhật Bản. Điều này giúp trà đạo có thêm một bước phát triển mới.

Cuối cùng, Thiên Lợi Hữu, người được tôn vinh là thiên tài về trà đạo, đã học tập thiền sư Vinh Tây, đồng thời thu thập và tổng kết toàn bộ tài liệu, bao quát được tinh thần trà đạo là “thanh tịnh hòa túc”, với ý nghĩa “hết sức yêu hòa bình, lòng thanh thản yên tĩnh”. Ngoài ra, ông còn yêu cầu các dụng cụ pha và uống trà phải có vẻ đẹp phù hợp với người thưởng trà. Nghệ thuật trà đạo của Thiên Lợi Hữu đã mở đầu thời kỳ cực thịnh của trà đạo trong lịch sử Nhật Bản. Trong những năm gần đây, trà đạo ở Nhật Bản đang diễn biến thành những hội uống trà kiểu đại chúng và trở thành một sinh hoạt văn hóa xã giao lấy ẩm thực làm trung tâm.