Tại sao vịt nhà không biết ấp trứng?

“Nước sông mùa xuân ấm, vịt biết trước tất cả”. Ở vùng Giang Nam của Trung Quốc, mỗi khi thời tiết ấm dần lên, trên ao hồ, sông lạch, đàn vịt con lại vui vẻ bơi lội, đem theo tín hiệu của mùa xuân. Điều khiến người ta thấy lạ là những chú vịt con ấy thường không phải do vịt mẹ ấp nở, mà do gà mái ấp hộ hoặc nhờ ấp nhân tạo. Vì sao vịt cái lại ít biết ấp trứng?

Sự sinh sản của loài chim nói chung mang tính mùa vụ. Khi điều kiện tự nhiên như ánh sáng, nhiệt độ và dinh dưỡng trở nên thích hợp, chim bắt đầu chuẩn bị sinh sản. Có loài tụ tập thành đàn bay đến nơi nhất định, có loài hót vang, có loài bận rộn tha cỏ làm tổ. Sau đó chim trống và chim mái giao phối, chim mái đẻ trứng trong tổ, rồi chim bố hoặc chim mẹ ấp trứng.

Tổ tiên xa của vịt nhà là vịt đầu xanh, thường gọi là vịt trời. Vịt đầu xanh phân bố khá rộng ở Trung Quốc, nhưng đến đầu xuân, vào mùa sinh sản, chúng kết đàn bay về phương Bắc, làm tổ đẻ trứng trong bụi cỏ gần nước, hang đất hoặc hốc cây khô. Mỗi lần đẻ khoảng 4 đến 12 quả trứng rồi bắt đầu ấp. Nếu tổ hoặc trứng bị phá hỏng, chúng có thể làm lại tổ khác. Ở miền Bắc, thời gian chiếu sáng dài giúp vịt con kiếm được nhiều thức ăn và lớn rất nhanh. Đến mùa thu, chúng lại kết đàn bay về miền Nam trú đông, rồi đầu xuân năm sau trở về phương Bắc sinh sản.

Thịt vịt đầu xanh ngon, thời kỳ đẻ trứng dài. Sau khi được con người thuần dưỡng, chúng dần mất thói quen di cư. Để thu được nhiều trứng, người nuôi không để vịt ngừng đẻ để ấp, mà tăng thời gian chiếu sáng và cung cấp thức ăn đầy đủ nhằm thúc đẩy chúng đẻ nhiều hơn. Đồng thời, người nuôi còn chọn những con vịt đẻ nhiều trứng nhất làm giống. Qua quá trình chọn lọc nhân tạo và gây giống vịt đẻ, sản lượng trứng mỗi năm có thể đạt 200 đến 300 quả, nhiều gấp nhiều lần so với vịt đầu xanh hoang dã, nhưng vịt nhà vì thế cũng dần mất bản năng ấp trứng.