Cô Chấm
Chấm không phải là cô gái đẹp, nhưng ai đã gặp cô thì khó có thể lẫn với bất cứ người nào khác.
Đôi mắt Chấm đã nhìn ai thì dám nhìn thẳng, dù người ấy cũng đang nhìn lại mình, kể cả khi đó là con trai. Nghĩ thế nào, Chấm dám nói thế. Khi bình điểm trong tổ, ai làm hơn, ai làm kém, người khác còn đắn đo, quanh co mãi chưa dám nói, thì Chấm nói ngay, nói thẳng băng, lại còn nói rõ đáng mấy điểm. Với bản thân mình cũng vậy, có hôm Chấm dám nhận hơn người khác bốn, năm điểm. Thẳng như thế nhưng chẳng ai giận, vì ai cũng biết trong lòng Chấm không bao giờ có điều gì độc địa.
Chấm giống như một cây xương rồng. Cây xương rồng dù bị chặt ngang, chặt dọc, chỉ cần cắm xuống đất, đất cằn cũng được, nó vẫn sống và lớn lên. Chấm thì cần cơm và lao động để sống. Chấm ăn rất khỏe, không có thức ăn cũng được. Những bữa Chấm về muộn, bà Am thương con làm nhiều nên để phần thêm thức ăn, Chấm vẫn ăn như thường, còn bao nhiêu để cuối bữa ăn vã. Chấm hay làm thật sự, đó như một nhu cầu sống; không làm thì chân tay bứt rứt khó chịu. Tết Nguyên đán, Chấm ra đồng từ sớm mồng hai, dẫu có bắt ở nhà cũng không được.
Chấm không đua đòi ăn mặc. Mùa hè chỉ một áo cánh nâu. Mùa đông rét mấy cũng chỉ hai áo cánh nâu. Chấm mộc mạc như hòn đất. Hòn đất ấy bầu bạn với nắng mưa để cây lúa mọc lên hết vụ này sang vụ khác, hết năm này qua năm khác.
Nhưng cô gái có vẻ ngoài rắn rỏi ấy lại là người hay nghĩ ngợi và rất dễ cảm thương. Có bữa đi xem phim, những cảnh ngộ trong phim khiến Chấm khóc gần suốt buổi. Đêm ấy khi ngủ, trong giấc mơ, Chấm lại khóc thêm không biết bao nhiêu nước mắt.
