Vì sao tàu thuỷ bao giờ cũng cập bến ngược dòng?
Xe đạp có phanh, ô tô và tàu hỏa cũng có phanh. Vậy tàu thủy có “phanh” không?
Nếu từng đi tàu thủy, bạn có thể nhận thấy một hiện tượng thú vị: khi muốn cập bến, tàu thường đưa mũi ngược lại dòng nước rồi từ từ nghiêng về phía bến để cập vào an toàn. Đặc biệt, những tàu đang chạy xuôi dòng thường không cập bến ngay mà quay một vòng rộng, chuyển sang thế ngược dòng rồi mới từ từ tiến vào bến.
Hãy thử một bài toán đơn giản. Giả sử tốc độ dòng nước là 3 km/giờ. Khi tàu sắp cập bến, máy đã ngừng, tốc độ riêng của tàu là 4 km/giờ. Nếu tàu xuôi dòng, mỗi giờ nó đi được 7 km. Nếu tàu ngược dòng, mỗi giờ nó chỉ đi được 1 km.
Muốn cho tàu dừng lại, rõ ràng tàu chạy 1 km/giờ sẽ dễ dừng hơn tàu chạy 7 km/giờ. Vì vậy, khi cập bến ngược dòng, tàu có thể lợi dụng sức cản của dòng nước tác dụng lên thân tàu như một phần của “phanh”.
Tất nhiên, trên tàu vẫn có các thiết bị và biện pháp hãm khác. Khi cập bến hoặc gặp tình huống khẩn cấp, tàu có thể thả neo, đồng thời động cơ chính cũng có thể chạy lùi để tạo tác dụng phanh.
