Tại sao khi học có lúc tiến bộ nhanh, có lúc lại chậm?
Mọi kỹ năng hay kiến thức mà chúng ta có được đều phải trải qua một quá trình luyện tập lâu dài, chẳng hạn học ngoại ngữ hay học đánh đàn. Nhưng trong quá trình ấy, có lúc bạn sẽ thấy đầu óc dường như ì ra, mãi không tiến bộ; cũng có lúc lại “lên tay” rất nhanh.
Nhiều nhà tâm lý học đã làm thí nghiệm và vẽ ra đồ thị học tập. Có thể xem quá trình học qua một số giai đoạn chính sau.
1. Giai đoạn vọt tiến. Người học thường tiến bộ rất nhanh ở giai đoạn đầu, vì lúc mới bắt đầu ai cũng háo hức và tập trung cao. Mặt khác, kỹ năng ban đầu thường đi từ nông đến sâu, từ dễ đến khó, nên sự nâng cao diễn ra khá nhanh.
2. Giai đoạn cao nguyên. Thành tích học tập trở nên khá bằng phẳng và dường như dừng ở một mức nhất định. Trong quá trình học, có lúc bạn vẫn cố gắng nhưng không thấy tiến bộ, thậm chí còn có vẻ kém đi, gây cảm giác chán nản. Hiện tượng này là thời kỳ quá độ từ trình độ thấp sang trình độ cao. Mặt khác, động cơ học tập có thể giảm xuống, không còn hăng hái như ban đầu, hoặc phương pháp học chưa phù hợp. Vì vậy, cần điều chỉnh lại cho đúng, không nên nản lòng hay bỏ cuộc.
3. Giai đoạn đột biến. Cuối thời kỳ cao nguyên thường xuất hiện một bước nhảy vọt rõ rệt. Thực tế là sau một thời gian dài mò mẫm và thử nghiệm, người học cuối cùng đạt đến giai đoạn thành thạo. Đây là kết quả tích lũy của quá trình luyện tập lâu dài trước đó.
Như vậy, cao nguyên không phải là giới hạn của sự tiến bộ. Chỉ cần “nhấn ga” thêm một chút, vượt qua ngưỡng này, bạn sẽ đạt tới mức thành thạo hơn. Khi thấy học hành mệt mỏi, hãy nghỉ ngơi và thư giãn đôi chút. Chỉ cần duy trì sự say mê và chú trọng phương pháp khoa học, nhất định bạn sẽ tiếp tục tiến lên.
