Người cưỡi ngựa

Đó là một đêm lạnh cóng ở miền Bắc bang Virginia, rất nhiều năm về trước. Sương xuống buốt thấu xương, vậy mà vẫn có một cụ già đứng bên đường chờ người cho quá giang. Không biết cụ đã đợi từ bao giờ và còn phải đợi bao lâu nữa, nhưng cụ vẫn run rẩy đứng đó, kiên nhẫn chờ.

Có rất nhiều người cưỡi ngựa đi ngang qua, nhưng ông cụ lặng im, không vẫy họ. Thậm chí cụ cũng không làm gì để gây chú ý. Từng người, từng người đi qua chỗ cụ đứng, còn ông cụ vẫn như một bức tượng đá.

Đêm càng khuya, trời càng lạnh và người qua lại càng thưa. Bỗng ông cụ đứng bật dậy khi nghe tiếng vó ngựa đến gần:

– Con trai, con có thể cho ta đi nhờ một đoạn được không? Đoạn này tuyết dày quá, ta không đi nổi nữa…

Người cưỡi ngựa ghìm cương, nhảy xuống đỡ ông cụ lên ngựa. Anh không chỉ cho ông cụ đi nhờ một đoạn, mà còn đưa ông đến tận nhà.

Trước khi ông cụ bước vào nhà, người cưỡi ngựa tò mò hỏi:

– Ông ạ, con thấy ông đã đứng ở đó từ lâu. Tại sao ông không xin đi nhờ sớm hơn? Ban ngày có nhiều người qua lại lắm mà. Vì sao ông cứ đứng chờ trong trời tối và lạnh như vậy?

Ông cụ nhìn vào mắt người cưỡi ngựa và trả lời:

– Con trai, ta sống ở vùng này đã lâu. Ta có thể nhìn vào mắt một người và đoán được phần nào về người ấy. Khi những người cưỡi ngựa trước đi qua, họ liếc thấy ta rồi quay đi ngay. Trong ánh mắt đó không có sự quan tâm hay tình cảm. Vì vậy ta nghĩ dù có vẫy họ, họ cũng chẳng để ý đâu. Nhưng khi con đi tới, từ xa con đã nhìn ta và không rời mắt. Trong ánh mắt ấy, ta thấy sự cảm thương và lo lắng. Ngay lúc đó, ta biết con muốn giúp ta.

Những lời ấy khiến người cưỡi ngựa vô cùng xúc động:

– Con cảm ơn ông vì đã nói như vậy. Hy vọng con sẽ không bao giờ quá bận rộn đến mức không nhìn thấy người khác khi họ cần giúp đỡ…

Và ngay lúc ấy, Thomas Jefferson quay ngựa trở về hướng Nhà Trắng.

(Thomas Jefferson là Tổng thống thứ ba của Mỹ, người đã viết bản Tuyên ngôn Độc lập năm 1776.)