Ba loại tình yêu
Có nhiều cách phân loại tình yêu, nhưng ở đây, người ta chia tình yêu thành ba loại có vẻ hợp lý nhất. Hạnh phúc của mỗi người phần nào tùy thuộc vào loại tình yêu mà người ấy theo đuổi.
1. Tình yêu “nếu”
Đây là loại tình yêu mà chúng ta nhận được nếu đáp ứng một số đòi hỏi nào đó. Nếu anh thành công và có địa vị trong xã hội, tôi sẽ yêu anh. Nếu anh có thể trở thành một người chồng lý tưởng, tôi sẽ là người vợ trung thành của anh. Nếu con ngoan, cha sẽ yêu con. Đây là kiểu tình yêu khá phổ biến, và có lẽ nhiều người không biết đến một loại tình yêu nào khác ngoài thứ tình yêu “nếu” này. Đó là tình yêu ràng buộc, có điều kiện, và động lực thúc đẩy nó thường là lòng ích kỷ.
Hình thức thấp nhất của loại tình yêu “nếu” xuất hiện nhan nhản trong cuộc sống. Có rất nhiều cô gái rơi vào bi kịch của kiểu tình yêu này: nếu em thỏa mãn những đòi hỏi của anh thì anh sẽ yêu em, dĩ nhiên nó thường được che phủ bằng những lời nói nghe có vẻ đẹp đẽ hơn.
Nhiều cuộc hôn nhân đổ vỡ vì được xây dựng trên tình yêu “nếu”. Cô dâu và chú rể không yêu nhau bằng tình yêu chân thật, đặt nền tảng trên nhân cách của mỗi người, mà yêu qua những hình ảnh rực rỡ, mộng mơ họ kỳ vọng ở nhau. Khi ảo ảnh tan biến, khi sự thật không như mong ước, tình yêu ấy bỗng hóa thành thù ghét.
2. Tình yêu “vì”
Trong tình yêu “vì”, người ta được yêu vì một lý do nào đó. Người được yêu phải có những giá trị hoặc điều kiện phù hợp với tiêu chuẩn của người yêu. Anh yêu em vì em đẹp. Em yêu anh vì anh đặc biệt hơn những người khác, anh nổi tiếng, anh giàu có. Tôi yêu anh vì anh bảo đảm được đời sống cho tôi… Có thể chúng ta bật cười trước những câu nói như thế, nhưng chính chúng ta nhiều khi cũng vậy. Phần lớn chúng ta yêu một người vì tìm thấy nơi người ấy những điểm đặc biệt đáng yêu, hoặc vì người ấy đã chiếm được tình yêu của chúng ta bằng một cách nào đó. Có lẽ chúng ta thích tình yêu “vì” hơn tình yêu “nếu”, bởi tình yêu “nếu” buộc ta phải luôn cố gắng để giữ đúng tiêu chuẩn hoặc đáp ứng yêu cầu của người yêu, khiến người được yêu cảm thấy mệt mỏi và khổ sở. Ngược lại, được yêu vì những điểm sẵn có trong bản thân mình bao giờ cũng có vẻ dễ chịu hơn, vì ta không phải cố gắng quá nhiều để giữ lấy tình yêu ấy.
Tuy nhiên, người nhận được tình yêu “vì” chẳng bao lâu cũng sẽ cảm thấy bất an không khác người nhận tình yêu “nếu”. Sự bất an ấy đến từ ba lý do. Thứ nhất là nỗi lo phải không ngừng cố gắng và ganh đua để giữ tình yêu khi có người khác cũng có những phẩm chất như ta, thậm chí còn đáng yêu hơn ta xuất hiện. Thứ hai là nỗi sợ rằng mình không thật sự đáng yêu như người yêu vẫn tưởng, bởi nhân cách con người luôn có hai mặt: mặt tốt bày ra trước mọi người và mặt chưa tốt chỉ một mình ta biết. Thứ ba là nỗi sợ mình sẽ thay đổi và không còn đáng yêu như hiện tại. Chẳng hạn, nếu bạn được yêu vì sắc đẹp, thì khi sắc đẹp phai nhạt, tình yêu ấy cũng có thể biến mất.
3. Tình yêu “mặc dù”
Loại tình yêu này khác hẳn tình yêu “nếu”. Nó không đặt ra điều kiện, không đòi hỏi và cũng không trông mong điều gì. Nó cũng khác tình yêu “vì”, bởi nó không phát sinh từ những đặc điểm quyến rũ của người được yêu. Một người dù xấu xí hay nghèo hèn nhất trên đời vẫn có thể được yêu khi gặp tình yêu “mặc dù”. Người ấy không phải chịu áp lực bị trông mong, cũng không cần ganh đua hay lo sợ để giữ gìn ưu thế của mình. Người ấy được yêu chỉ vì người ấy được yêu. Dù có lỗi lầm, dốt nát, xấu xa hay độc ác, người ấy vẫn được yêu.
Đây là loại tình yêu mà chúng ta vẫn mòn mỏi khao khát vì sự chân thật, sâu đậm và tính bất vụ lợi của nó. Dù bạn có nhận thức được hay không, tình yêu này vẫn vô cùng quan trọng đối với bạn, quan trọng hơn cả thức ăn, nước uống, tài sản, công danh, gia đình hay nhà cửa. Nó là chiếc neo giữ bạn với cuộc sống. Bạn sống được vì đang nhận một phần của tình yêu “mặc dù”, thường thấy rõ trong tình yêu cha mẹ dành cho con cái, hoặc vì bạn vẫn hy vọng một ngày nào đó sẽ tìm được tình yêu ấy. Tuy nhiên, trong đời thực, không dễ tìm được một tình yêu “mặc dù” trọn vẹn, bởi ai cũng mong nhận được tình yêu ấy từ người khác, trong khi bản thân ta lại thường chỉ gửi đi tình yêu “nếu” và “vì”.
Trong thực tế, những tình yêu có thể tồn tại lâu bền thường là sự kết hợp của cả ba loại tình yêu ấy. Tình yêu sẽ bền vững nếu hai người biết hy sinh, thương yêu và thấu hiểu nhau. Tình yêu sẽ bền vững vì cả hai cùng biết nghĩ đến tương lai và chuẩn bị cho tương lai ấy. Tình yêu sẽ còn bền vững mặc dù hai người có nhiều điểm khác biệt.
Mong rằng tất cả chúng ta đều tìm thấy tình yêu đích thực mà mình mong muốn.
