Tại sao sứa có thể dự báo bão?

Sứa thuộc nhóm động vật thân mềm, cơ thể mềm, nằm trong ngành Ruột khoang. Hiện nay, thế giới đã phát hiện hơn 200 loài sứa, trong đó các loài thường gặp gồm sứa biển, sứa hải nguyệt...

Bình thường, sứa nổi trên mặt biển; sự phân bố của chúng chịu ảnh hưởng của hướng gió, sức gió, nước biển và thủy triều. Đôi khi sứa tụ tập thành từng dải dài trên biển; có lúc cả đàn sứa tụ lại, nhưng nửa đêm đã trôi đi không còn dấu vết. Khi trời yên biển lặng, nước biển trong xanh, trời râm hoặc nắng không quá gắt và thủy triều ổn định, sứa thường nổi lên gần mặt nước. Nhưng khi gặp sóng lớn, mưa bão, nước đục, thủy triều xuống hoặc ánh nắng quá gay gắt, chúng thường lặn xuống dưới nước hoặc gần đáy.

Điều kỳ lạ là mỗi khi bão sắp đến, sứa có thể dự báo trước và nhanh chóng phản ứng. Vì sao sứa biết bão sắp đến?

Các nhà khoa học phát hiện rằng trước khi gió nổi lên, sóng biển gầm lên như một bản “nhạc giao hưởng của biển” và tạo ra loại sóng âm có tần số 8~13 Hz. Loại sóng âm này truyền đi nhanh hơn gió và sóng; con người không cảm nhận được, nhưng sứa lại có thể nhận ra. Khi nghiên cứu sâu hơn, các nhà khoa học phát hiện ở mặt trong cầu cảm giác ven “ô” của sứa có những viên đá nghe nhỏ như một dạng “tai”. Sóng âm do sóng biển ma sát với không khí tạo ra tác động lên đá nghe, kích thích cơ quan cảm thụ thần kinh xung quanh, giúp sứa bắt được tín hiệu của bão trước hơn 10 tiếng. Khi nhận tín hiệu, sứa lập tức chìm xuống đáy biển để tránh bị gió bão và sóng lớn đánh tan.

Từ khả năng dự báo bão của sứa, con người đã nhận được gợi ý và mô phỏng cơ quan cảm giác của chúng để chế tạo thành công máy dự báo thời tiết đặt trên boong tàu chiến. Thiết bị này có thể tiếp nhận sóng âm trên biển trước 15 tiếng, từ đó báo trước hướng và thời gian cơn bão sắp đến.