Vì sao trong động đá vôi, nhũ đá thì chảy xuống dưới còn măng đá lại mọc hướng lên trên?

Bạn đã từng nhìn thấy nhũ đá và măng đá chưa? Có thể đến Quảng Bình, thăm Phong Nha - Kẻ Bàng, nơi có rất nhiều nhũ đá và măng đá. Nhũ đá giống như những dải băng tuyết mùa đông rủ xuống từ mái nhà, còn măng đá lại tựa măng trúc mùa xuân nhú lên từ mặt đất.

Những hang động có nhũ đá và măng đá đều là hang động đá vôi. Trên đỉnh hang có rất nhiều khe nứt, nước từ các khe ấy từng giọt, từng giọt nhỏ xuống. Khi nước bốc hơi hết, phần canxi còn lại lắng đọng. Quá trình tích lũy canxi như vậy lâu ngày sẽ hình thành nhũ đá, còn gọi là thạch nhũ. Đó là giai đoạn đầu của nhũ đá. Về sau, bên ngoài nhũ đá tiếp tục được bao phủ bởi nhiều lớp đá vôi, mỗi lúc một dày và kéo dài hơn. Có những nhũ đá thậm chí dài tới vài mét.

Măng đá là người bạn đồng hành thân thiết của nhũ đá. Khi nước từ đỉnh hang nhỏ xuống, đá vôi cũng tích lũy dần trên mặt đất. Cứ như thế, măng đá vươn cao lên, hướng về phía nhũ đá. Có thể nói nhũ đá là “tiền bối”, còn măng đá là “hậu bối”. Vì khởi phát từ mặt đất, diện tích bám trụ lớn, vững chắc và không dễ bị đứt đoạn, nên măng đá thường phát triển nhanh gấp mấy lần nhũ đá. Măng đá cao nhất có khi đạt tới 30 m, trông như một ngọn tháp đá đứng vững trên mặt đất.

Nhũ đá và măng đá đôi khi tiếp xúc với nhau, gắn lại thành cột đá, hai đầu to thô, phần giữa lại mảnh, khiến người không biết có thể tưởng là do ai đục đẽo. Trong nhiều hang đá vôi, nhũ đá và măng đá không phải lúc nào cũng nằm liền kề và nối được với nhau. Nguyên nhân là nhũ đá có thể bị đứt đoạn, đá vôi chặn dòng chảy của nước, buộc nước phải chuyển hướng; từ đó một nhũ đá khác lại được hình thành. Cứ như vậy, nhũ đá và măng đá có khi mãi không “chạm mặt”.

Nước dưới lòng đất giống như một nghệ sĩ điêu khắc tài ba. Những nơi nước đi qua, dấu vết mà nước để lại khi là khe suối, khi là hang động, khi lại là nhũ đá, măng đá cùng rất nhiều hình thái kỳ diệu khác. Tất cả tạo nên cảnh sắc thiên nhiên vô cùng đẹp đẽ.