Bộ quần áo vũ trụ có những công năng gì?

Có lẽ qua màn hình tivi, bạn đã từng thấy hình ảnh các phi công vũ trụ bay trong không gian. Họ đội chiếc mũ rất lớn, mặc bộ quần áo vũ trụ trông khá kỳ lạ, khiến nhiều người tò mò vì cảm giác vừa bí ẩn vừa đặc biệt. Vậy bộ quần áo vũ trụ có những công năng gì?

Để chế tạo quần áo cho các nhà phi hành vũ trụ, người ta phải tính đến rất nhiều vấn đề. Trong không gian có nhiều tia vũ trụ nguy hiểm. Nhiệt độ biến đổi bất thường, vượt quá khả năng chịu đựng tự nhiên của cơ thể người. Ngoài ra, không gian vũ trụ không có tầng khí quyển tạo áp lực như trên bề mặt Trái Đất.

Vì vậy, bộ quần áo vũ trụ phải có khả năng chống phóng xạ, giữ nhiệt và duy trì một áp suất nhất định trên bề mặt cơ thể. Khi thiết kế, người ta còn phải xét đến nhiều yếu tố khác như tình trạng mất trọng lượng khi tàu vũ trụ bay trên quỹ đạo, cũng như việc làm sao để nhà du hành có thể cử động thuận lợi trong bộ quần áo ấy.

Vào những năm 50 của thế kỷ XX, quần áo vũ trụ thường có hai lớp: lớp trong bảo đảm áp lực, lớp ngoài dùng để giữ nhiệt. Vật liệu chủ yếu là sợi tổng hợp kết hợp với một khung mềm bằng hợp kim nhôm - titan, bên ngoài phủ lớp sơn kháng nhiệt. Khi các nhà du hành bay ở tầng cao không có khí áp, bộ quần áo phải chống được áp suất cực thấp, nhiệt độ thấp và các tia phóng xạ cường độ lớn. Đồng thời, nó cũng không được quá nặng, đặc biệt phần chân không được quá lỏng lẻo. Đến khoảng những năm 60, vật liệu chế tạo quần áo vũ trụ đã tốt hơn, độ bền và độ linh hoạt của lớp vỏ ngoài được cải thiện rõ rệt. Ở phần áo, mũ và găng tay có lắp ổ trục để đầu và tay có thể cử động nhẹ nhàng hơn. Bộ quần áo vũ trụ khi ấy có thể sử dụng liên tục hơn hai vòng bay. Vào những năm 70, thế hệ quần áo vũ trụ thứ ba ra đời, đã phối hợp thêm hệ thống duy trì sự sống. Loại quần áo này thích hợp để nhân viên hàng không vũ trụ rời tàu làm việc ngoài không gian, đồng thời chịu được va chạm của bụi vũ trụ. Đến những năm 90, thế hệ thứ tư xuất hiện, phù hợp với chế độ làm việc dài ngày trên tàu vũ trụ. Các bộ phận ở chân, tay và đùi được chế tạo từ nhiều lớp sợi và nhựa; phần lưng và bụng được làm bằng hợp kim nhôm và thép không gỉ. Những bộ phận này có thể sử dụng liên tục đến 15 năm.

Nhờ khoa học kỹ thuật không ngừng phát triển, quần áo vũ trụ ngày nay ngày càng thoải mái, an toàn và khoa học hơn.