Thế nào là dự án vệ tinh Ir?

Hệ thống vệ tinh Ir là hệ thống thông tin di động toàn cầu do Công ty Motorola của Mỹ thiết kế. Phần không gian của hệ thống ban đầu gồm các vệ tinh bay trên bảy quỹ đạo, mỗi quỹ đạo có 11 vệ tinh phân bố đều, tạo thành mạng lưới hoàn chỉnh. Cách bố trí đó giống 77 điện tử quay quanh hạt nhân nguyên tử Ir, nên hệ thống được gọi là vệ tinh Ir. Về sau, sau khi tính toán lại, người ta nhận thấy chỉ cần sáu quỹ đạo là đủ, tổng số vệ tinh giảm còn 66, nhưng theo thói quen vẫn gọi là mạng lưới vệ tinh Ir.
Mạng lưới vệ tinh Ir hoạt động trên các quỹ đạo cao khoảng 780 km, đi qua hai cực Nam và Bắc. Trên mỗi quỹ đạo ngoài 11 vệ tinh chính còn có một đến hai vệ tinh dự phòng. Các vệ tinh này có thể phủ sóng toàn cầu, người dùng điện thoại cầm tay có thể liên lạc trực tiếp với vệ tinh mà không cần anten đường kính lớn, nhờ đó có thể liên lạc gần như ở mọi nơi trên thế giới.
Các tên lửa Delta II của Mỹ, Proton K của Nga và Trường Chinh 2B cải tiến của Trung Quốc từng đảm nhiệm việc phóng các vệ tinh này. Tháng 5 năm 1998, toàn bộ mạng vệ tinh được bố trí xong, đến ngày 1 tháng 11 thì chính thức khai thông dịch vụ thông tin toàn cầu. Hệ thống vệ tinh Ir là hệ thống thông tin vệ tinh thế hệ thứ nhất do Mỹ đề xuất năm 1987. Mỗi vệ tinh nặng 670 kg, công suất 1200 W, dùng kết cấu ổn định ba trục, có 34.800 kênh và tuổi thọ 5 - 8 năm. Đặc điểm nổi bật nhất của hệ thống này là thực hiện thông tin toàn cầu nhờ sự chuyển tiếp giữa các vệ tinh, tương tự như đưa hệ thống điện thoại di động tổ ong trên mặt đất lên không gian.
Sau khi hoàn thành, hệ thống vệ tinh Ir có thể giúp hầu như mọi khu vực trên mặt đất được phủ sóng. Người dùng ở Thượng Hải, trên đất liền hay trên không, đều có thể sử dụng điện thoại cầm tay để liên lạc bất cứ lúc nào. So với hệ thống vệ tinh thông tin quỹ đạo địa tĩnh trước kia, nó có ưu thế rõ rệt: quỹ đạo thấp nên tốc độ truyền nhanh, tổn hao thông tin ít, chất lượng thông tin cao hơn; đồng thời không cần các trạm tiếp nhận mặt đất chuyên dụng. Mỗi điện thoại di động có thể liên lạc trực tiếp với vệ tinh, giúp những vùng xa xôi, thông tin lạc hậu hoặc khu vực bị thiên tai vẫn duy trì liên lạc. Vì vậy, hệ thống vệ tinh Ir được xem là dấu mốc mở đầu cho thời đại thông tin cá nhân bằng vệ tinh.